Verkiezingen: hoe stemde Beijum?

In een tijd en een gebied waar het woord aardbevingsschade een letterlijke betekenis heeft gekregen, is de term ‘aardverschuiving’ ook op zijn plaats als je het over de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen in de stad Groningen hebt. Maar liefst 9 van de 39 zetels veranderden van partij, tegen zeven in 2010 en vijf in 2006.

Met 5 zetels erbij boekte D66 de grootste winst (van 4 naar 9) waarmee ze ook nog eens de grootste partij werd. De SP kreeg twee zetels meer dan in 2010 en kreeg zo een deel van het verlies in 2010 ‘terug’, het CDA ging van 2 naar 3 en Student & Stad verdubbelde van 1 naar 2. De zetelwinst van het CDA was opmerkelijk. De partij kreeg minder stemmen dan in 2010 maar dankte de (rest)zetel aan de lijstverbinding met de ChristenUnie.

Grootste verliezers waren de PvdA (van 9 naar 6) en de VVD (van 6 naar 3). De Stadspartij verloor 2 van haar 5 zetels en Groen Links ging van 5 naar 4 terug. Deze uitslag betekent dat de PvdA (voorheen SDAP) sinds bijna mensenheugenis niet meer de grootste partij in de stad Groningen is.

Het grote verlies van PvdA en VVD is uiteraard niet los te zien van de landelijke trend, evenals de winst van D66, al is die laatste fors groter dan landelijk. De VVD die in de stad de laatste 20 jaar steeds tussen de 12 en 14% scoorde en daardoor steeds 5 of 6 zetels kreeg, verliest bijna de helft van haar aanhang; voor de PvdA is het verlies bij deze verkiezingen ruwweg eenderde deel. Daarbij moet worden opgemerkt dat de PvdA in 2010 ook al terug ging van 12 naar 9. En een kleine dertig jaar geleden had de PvdA met 18 zetels nog bijna een absolute meerderheid. Nu is D66 groter, maar ook de SP haalde meer stemmen dan de PvdA.

D66 scoorde nog nooit zo hoog al heeft geen enkele andere partij zulke grote “ups and downs” gekend als D66 of D’66 zoals de naam eerst was. 20 jaar geleden, in 1994, had D66 bijvoorbeeld ook al 17,9% van de stemmen waarna men terugviel tot 2 zetels.

Een misschien onverwachte grote verliezer is toch wel de Stadspartij. Sinds 2002 in de Gemeenteraad met 2 zetels en bij de vorige verkiezingen naar 5 gegroeid. Zouden ze nu doorgroeien naar 7, zoals ze zelf hoopten? En hoewel lokale partijen in het land grote winnaars waren, verloor de Stadspartij juist. De andere verschuivingen zijn kleiner en zitten voor een deel zelfs in de verdeling van restzetels waardoor een partij net wel of net niet die extra zetel kreeg of verloor.

Tegen de landelijke trend in was de opkomst in Groningen hoger dan in 2010, al is het verschil klein. Nu ging 54,5% naar de stembus, vier jaar eerder was dat 54,2%.

Doordat er minder stemmen nodig zijn dan jaren geleden om met voorkeurstemmen verkozen te worden, is pas een paar dagen na de verkiezingen bekend welke mensen de zetels van een bepaalde partij innemen. De grootste verrassing was bij de Stadspartij te vinden. De beide eerste vrouwen Anna Riemersma en Marjet Woldhuis (op plaatsen 7 en 8) kregen genoeg stemmen om de nummers 2 en 3 van de lijst te passeren. Dat Jannie Visscher haar zetel via voorkeursstemmen behaald niet zou gaan innemen, was van te voren al min of meer aan gekondigd

Hoe stemde Beijum?

Sinds een aantal verkiezingen mag er gestemd worden in elk stembureau in de gemeente, en hoeft dat niet meer in het ‘eigen’ bureau. Die laatste wordt nog wel steeds genoemd op de stempas, maar is niet meer het verplichte stembureau. Op bijzondere plekken worden bijvoorbeeld stembureaus neergezet om mensen te verleiden toch en daar te stemmen.

Een vergelijking van de uitslag van de acht Beijumse stembureaus met die van vier jaar geleden, toen dat ook al mocht, en daar conclusies aan te verbinden hoe ‘Beijum’ stemde, geeft dan ook alleen een indicatie hoe de verhoudingen in Beijum liggen. Wel is de opkomst een paar procent hoger dan vier jaar geleden. Dat zullen veelal geen mensen zijn die niet in Beijum wonen maar hier apart kwamen stemmen. Waarschijnlijk hebben meer Beijumers nu in de eigen wijk gestemd dan de vorige keer.

De Beijumse stemmen wijken flink af van de gemeentelijke trend. In tabel 2 staat te lezen (de fictieve zetelverdeling) hoeveel zetels elke partij had gekregen als heel Groningen zo gestemd zou hebben. De SP haalt in onze wijk een kwart van de stemmen en zou dan 10 zetels krijgen, gevolgd door de PvdA (7), D66 (5), Stadspartij en GroenLinks (elk 4), Christenunie en Partij voor de Dieren (elk 3), CDA (2) en de VVD is hekkensluiter met 1 zetel.

Wat betekent de uitslag voor Beijum?

Wie de verkiezingsspecial van de vorige maand er nog even bij pakt en naleest wat de grootste partij, D66, daarin heeft gezegd, leest in de eerste zin al dat voor deze partij de wijk centraal staat. Er komen meer initiatieven voor burgerparticipatie, D66 wil ruimte maken voor initiatieven van mensen zelf. De onveilige GerritKrol-brug wil D66 aanpakken, tegengaan van de druk op buitenwijken zoals Beijum door (elders) meer en betere studentenkamers te realiseren.

D66 zal met minimaal 2 andere partijen een College moeten vormen, misschien zelfs wel met 3 of 4 andere. Afhankelijk van welke partijen precies het College van B&W gaan vormen zullen accenten anders komen te liggen, maar vanuit Beijum zullen we dat collegeakkoord natuurlijk ook langs de lat leggen van wat al die partijen ons voor de verkiezingen hebben ‘beloofd’. We zullen de middenpagina’s van het februarinummer waar dat allemaal in stond er de komende tijd goed op naslaan.

John Veldman

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.